21.11.2017

S?NEMADA CAH?L CESARET?


Y?llard?r içinde bulundu?um karikatür sanat? ve mizah dergicili?i ortam?ndan da biliyorum ki giderek, nas?l çizece?inizden çok ne çizece?iniz durumu önem kazanmaya ba?lad?. Bir karikatürü kabaca analiz etmek gerekirse 'konu ve espri' olarak iki parçaya ay?rabiliriz. Bu da demektir ki espriden önce bir konu bulman?z gerekmektedir... G?rg?r dergisi y?llar?nda konu tabii ki daha boldu. Karikatür soyut ve beylik konulardan kurtulup ya?ayan insana ve soka?a yöneldi ve bakir bir alan bulman?n sevinciyle konular h?zla tüketilmeye ba?land?. Sütlü m?s?r sat?c?lar?, kahvecinin çay ask?s?, pencereden sepet sark?tma, ayaklar? kesen midyeler, parkta abilere yakalanan sevgililer gibi hayat?n içindeki durumlardan espriler üretildi... Ancak bir konudan ç?kar?lacak espri kombinasyonu tabii ki s?n?rl?yd? ve espri bitince o konu çöpe at?l?p yeni durumlara yönelindi. Ya?am daha çok didiklenmeye ba?land? ve kaç?n?lmaz olarak cinsellik ke?fedildi. Gitgide derinlere do?ru inilirken, ucundan k?y?s?ndan seks gibi, askerlik gibi ve din gibi daha tabu konulara el at?lmaya ba?land?... ?imdilik bu serüven devam ediyor ve konu avc?l??? gittikçe zorla?arak en de?erli sektör olacak gibi görünüyor.
Karikatürden ayr?l?p sinemaya bakt???m?zda da ayn? durum söz konusu... Yönetmenler, oyuncular, kameralar ve stüdyolar nas?lsa el ele verip güzel filmler çekmeye devam edecekler. Ama as?l soru ?u ki 'Ne çekecekler?..' Ortal?kta Ar?imet gibi dola?an yüzlerce sinemac?n?n a?z?ndan ayn? cümlenin döküldü?ünü duyar gibiyim. 'Bana bir konu bulun dünyay? yerinden oynatay?m...' 'Vanilla Sky' filmi ile gündeme gelen tart??man?n ard?nda yatan durum bence ?u: konu kab?zl???!.. Radikal'in cumartesi ekinde Murat Özer yazm??. Ö?reniyoruz ki Hollywood bunu daha önce de birçok kez yapm??. Ne?.. Ba?ka bir ülkenin küçük bütçeli mütevaz? ama özgün öyküsü olan bir filmini al?p Amerikancas?n? çekmek...
Amerika gibi sineman?n dev bir endüstriye dönü?tü?ü, her gün binlerce senaryonun ö?ütüldü?ü, büyük ekiplerin senelerce kafa patlatt??? bir ülkede art?k konu s?k?nt?s? çekilmesini normal kar??layabiliriz ama sinemay?, de?il endüstri; sanayi sitesine bile dönü?türemeyen baz? ülke sinemac?lar?n?n cahil cesaretine ne demeli?.. ?imdi burada ülke ad? vermiyorum ama tam tersinin yap?ld??? bir yer biliyorum. Yani ne? Bir ta?ra ülkesinin küçük bütçeli bir filmini al?p büyük prodüksiyon haline getirerek tekrar çekmek yerine, Amerika'n?n büyük bütçeli bir filmini al?p küçük maliyetlerle ve eline yüzüne bula?t?rarak yeniden çeken bir yer. Örne?in 'Süpermen'... Filmi izlemedim ama afi?lerini gördüm. Rak? masas?nda oturan ve biri b?y?kl? üç Süpermen'in ortada dansöz oynatt??? bir sahne... E.T. filmini keçi derisinden yapt?klar? görsel efektle ve Badi ad?n? koyarak tekrar çektiklerini de biliyorum. Michael Douglas ve Glenn Close'un 'Öldüren Cazibe'sini, 'yuva y?kan kötü kad?n' imaj? olsun diye Perihan Sava?'a sar? peruk takarak, Tar?k Tarcan'?n......... Eyvah, isim kulland?m. Ama hangi ülke oldu?unu yazm?yorum, siz bulun...