23.11.2017

MESAJ AVCILARIYIZ B?Z...


Kabaca bir tarifle; yaz?lm?? metinlerin ve cümle yap?lar?n?n analiz edilip didiklenerek çözümlenmesi i?iyle anlambilim u?ra??yor. Öyle ki yazd???n?z bir metnin anatomi masas?na yat?r?l?p adeta parça pinçik edilmesi sonucunda, ortaya sadece anlambilimcinin anlad??? ve kendi yorumlar?n? içeren bir sonuç ç?kabiliyor. Sadece edebi metinlerde de?il, her türlü sanat eserinde, onu meydana getiren sanatç?n?n bile akl?na hayaline gelmeyen anlamlar bulunabiliyor. Kabul edelim ki biz biraz merakl?y?z, neye?
Öküz alt?nda buza?? aramaya...
Bakt???m?z her sanat eserinin gizli anlamlar, ?ifreler, kodlar ve mesajlar içerdi?ini zannedip olmad?k yorumlar yap?yoruz. Kendimden örnekleyeyim. Karikatürcülü?ümün ilk y?llar?yd? ve henüz özgün bir tarz olu?turmaya çal??man?n ilk çabalar?yla debelendi?im o dönemlerde ipe sapa gelmez minik öykücükler çiziyordum ve asl?nda bir anlamda kendi kendimi e?lendiriyordum. 'General Montgomery'nin El Alameyn'de Rommel'in z?rhl? ordular?na kar?? kazand??? zafer Almanlar?n ilerlemesini durdurmu?tu. Bunun üzerine General Eisenhower Kuzey Afrika'ya sald?rd?' önsöz ve '5 Haziran 1944 Normandiya' ba?l?kl? bir öyküde, yolda giden bir vosvos araba, asfalta yatm?? uyuyan bir adama çarp?yor ve adam da köpek gibi 'viyk'leyerek kaç?p, yol kenar?nda yatmakta olan anne köpe?in alt?na s???n?yordu. ?a?k?nl?k geçiren sürücü de o ?okla arabas?n? bir a?aca tosluyordu... Bu kadar!
Saçmal???n?n d???nda hiçbir alt anlam içermeyen bu öykü, sonradan ö?rendi?ime göre akademik bir ortamda saatlerce tart???lm??. Araban?n, yol kenar?ndaki köpe?in, a?ac?n neleri simgeledi?i konu?ulmu? ve sava?la ilintilendirilerek derin mesajlar ç?kar?lm??. Bunu duydu?umda hayretten a?z?m aç?k kalm??t? ve ay?p olmas?n diye o öykünün hiçbir anlam ta??mad???n?, yaln?zca saçmalamak için çizdi?imi söyleyememi?tim.
Vars?n insanlar neye inanmak istemi?lerse ona inans?nlar diye dü?ünmü?tüm.
Yaz?lar?n? her zaman ilginç ve e?itici buldu?um bir yazar?n 'G.O.R.A.' filmi hakk?ndaki dü?üncelerini okurken bunlar geldi akl?ma. Filmdeki baz? sahneleri s?ral?yor ve sonunda Cem Y?lmaz'?n yerden yükselerek 'elini ?aklatt???' sahnenin analizini yap?yordu. Çe?itli anlam arama çal??malar? ve saptamalardan sonra bu sahneyi çözümlerken, Cem Y?lmaz'?n asl?nda, kokoreçi yasaklayan Avrupa Birli?i'ne el ?aklatm?? olabilece?ini yaz?yordu. Hemen dü?üncemi söyleyeyim, arkada?a kat?lm?yorum. Zaten 'mesaj kayg?s?z' show'lar?yla ünlenen Cem Y?lmaz'?n basit bir ?aklatma hareketinin ard?na bu kadar mesaj saklad???n? ben dü?ünmüyorum. Birçok kö?e yazar?nda bu durumu görüyorum. Mesaj arama, anlam yakalama ve ?ifre çözme halleriyle hayat? bu kadar ciddiye almalar? kendi bünyelerine zarar. Bilek ?aklatmaktan, 'Gelinim Olur musun'a kadar her ?eyde derin mesajlar arayarak da ömür geçmez ki...